سم‌زدایی بدون درد و خماری چیست و چگونه انجام می‌شود؟

ترک اعتیاد یکی از روش‌های سم زدایی بدن و ترک عادت مصرف مواد مخدر و مشروبات الکلی است که می‌تواند با علائم جسمی و روانی همراه باشد. انواع روش‌های ترک اعتیاد شامل برنامه‌های سم زدایی، دارو درمانی، درمان شناختی رفتاری و مشاوره، گروه درمانی مانند انجمن معتادان گمنام در کنار ورزش و فعالیت هوازی است. در مسیر ترک مواد یا مشروبات الکلی، بهتر است حتما زیر نظر پزشک متخصص باشید.

برای این که درباره‌ی ترک اعتیاد و درمان بیماری مزمن اعتیاد بدانیم، ابتدا باید با «اعتیاد» و دلایل گرایش به آن به خوبی آشنا شویم. اعتیاد یکی از بیماری‌هایی است که این روزها در حال همه‌گیر شدن است. بسیار از عزیزان و نزدیکان ما درگیر این بیمار خاموش می‌شوند و برخی از آن‌ها نمی‌توانند از آن نجات پیدا کنند. اما چگونه از اعتیاد رها شویم؟

اعتیاد چیست؟

هنگامی که فرد نمی‌تواند یک عادت رفتاری را کنار بگذارد و یا یک ماده‌ی خاص را مصرف نکند، دچار اعتیاد شده است. اعتیاد آسیب‌های جسمی و روانی زیادی برای فرد به بار می‌آورد. کلمه‌ی اعتیاد تنها مربوط به سوء مصرف مواد مخدر، مثلا هروئین و کوکائین نمی‌شود. برخی افراد به انجام یک سری رفتارها اعتیاد دارند. مثلا نمی‌توانند قمار نکنند، نمی‌توانند بیش از اندازه غذا نخورند و یا نمی‌توانند بیش از حد کار نکنند.

اگرچه انواع مختلفی از وابستگی وجود دارد، اما در این مقاله بیشتر به اعتیادی می‌پردازیم که در ارتباط با سوء مصرف مواد مخدر است. گاهی اوقات ممکن است فرد به علت یک مشکل جسمی یا روانی برای مدتی از داروی خاصی استفاده کند و بعد از برطرف شدن مشکلش، نتواند آن دارو را کنار بگذارد.در این مورد هم فرد دچار اعتیاد شده است.

اعتیاد در واقع یک بیماری مزمن قابل درمان است. بیشتر افرادی که معتاد به یک ماده یا رفتار می‌شوند، اولین بار آن را به صورت اختیاری و داوطلبانه استفاده کرده‌اند، اما در دفعات بعد اختیاری از خود نداشته و مجبور شده‌اند که آن کار را تکرار کنند.

فرق اعتیاد و سوء مصرف در چیست؟

اعتیاد به مواد مخدر و سوءمصرف مواد با یکدیگر فرق دارند. سوءمصرف شامل مصرف بیش از اندازه و یا مصرف دوز بالای یک مواد مخدر است که می‌تواند به سلامت فرد و موقعیت اجتماعی او آسیب برساند. البته توجه داشته باشید که هر کسی که سوءمصرف مواد دارد، معتاد نیست.

به فردی معتاد می‌گوییم که به انجام رفتار و یا مصرف یک نوع ماده‌ی خاص اعتیاد داشته باشد و نتواند آن را کنار بگذارد. مثلاً فردی که یک شب مقدار زیادی الکل می‌نوشد، عوارض جانبی آن را به جان می‌خرد و در کنار آن سرخوشی زیادی را هم تجربه می‌کند. نمی‌توان به این فرد گفت که دچار اعتیاد شده است، مگر به طور پیوسته و در شب‌های متوالی به دنبال چنین سرخوشی، این میزان الکل را مصرف کند و به عوارض آن توجهی نکند.

همان‌طور که گفته شد، افراد می‌توانند به برخی رفتارها هم اعتیاد پیدا کنند. برخی اعتیادهای رفتاری عبارتند از:

• قماربازی
• غذا خوردن
• اینترنت
• موبایل
• بازی
• و اعتیاد به سکس

کسی که اعتیاد دارد، سوءمصرف ماده یا رفتار را ادامه می‌دهد و درگیر آسیب‌های بلند مدت آن می‌شود.

آسیب‌ ها و نشانه‌ های اعتیاد

اعتیاد باعث ایجاد علائمی مختلفی در افراد می‌شود که برخی از آن‌ها عبارتند از:

• فرد معتاد دچار افت تحصیلی شدید می‌شود.
• نمی‌تواند عملکرد خوبی در محیط کار از خود نشان دهد.
• معمولاً ارتباطات ضعیفی با افراد دیگر برقرار می‌کند. مخصوصا کسانی که می‌دانند شخص به اعتیاد مبتلا است.
• برای انجام کارهای روزانه‌ی خود انرژی ندارد.
• تغییرات ظاهری فاحشی در او دیده می‌شود. مثلاً به طور ناگهانی وزن زیادی کم می‌کند.
• هنگامی که درباره‌ی سوءمصرف مواد از او سؤالی پرسیده می‌شود، پاسخ دفاعی می‌دهد.

• انواع روش‌ های ترک اعتیاد: بهترین راه ترک اعتیاد چیست؟

  پیشتر گفتیم که اعتیاد به مواد یک بیماری است و باید درمان شود. درمان این بیماری، ترک اعتیاد به انگلیسی Quit addiction نامیده می‌شود. روش‌های مختلفی برای ترک اعتیاد وجود دارد که هر کدام از آن‌ها مناسب برای یک فرد و مخدری است که مصرف می‌کند. حضور یک متخصص روانپزشک برای تصمیم‌گیری در رابطه با انتخاب روش مناسب برای ترک اعتیاد ضروری است.

  از آن جایی که اعتیاد یک بیماری مزمن است، نمی‌توان آن را چند روزه درمان کرد. هنگامی که فرد معتاد تصمیم به ترک می‌گیرد، باید طبق اصول خاصی پیش رود و به درستی گام بردارد. در ادامه به معرفی روش‌های مختلف ترک اعتیاد و معرفی آنها می‌پردازیم. توجه داشته باشید که درمان‌های ترک اعتیاد باید سه مسئله را پیوسته در برنامه‌ی خود رعایت کنند:

  • کمک به ترک اعتیاد
  • کمک به پاک ماندن بعد از ترک
  • کمک به پویا بودن فرد در میان خانواده، دوستان و جامعه.

  روش‌های ترک اعتیادی که در ادامه آورده می‌شوند، جزو روش‌های موفقیت‌آمیز بوده‌اند. بهترین و سریع‌ترین روش ترک اعتیاد برای هر کس متفاوت است. برای تعیین بهترین روش ترک اعتیاد باید شرایط فرد و ماده‌ مخدر مصرفی مورد بررسی قرار گیرد و بهترین و سریع‌ترین روش برای او انتخاب شود.

  ۱. سم زدایی ترک اعتیاد

  یکی از روش‌های موثر در ترک اعتیاد، سم‌زدایی است. در این روش، همان‌طور که از نام آن می‌توان برداشت کرد، ماده‌ی اعتیاد آور از بدن فرد خارج می‌شود. در نتیجه سم زدایی اثرات ماده‌ی مخدری که در بدن متابولیزه شده است، کاهش پیدا می‌کند. این کار در شرایطی ایمن و بدون خطر انجام می‌شود.

  انتخاب این روش به عوامل مختلفی وابسته است. اگر فرد بخواهد سم‌زدایی را انتخاب کند، باید پزشک او با بررسی شرایط فرد این روش را تأیید کند. همچنین شرایط روانی فرد در انتخاب این روش بسیار مؤثر است. از طرفی میزان وابستگی یکی دیگر از این عوامل است.

  هدف دیتاکس یا سم زدایی جلوگیری از وخامت علائم ترک اعتیاد است. هنگامی که فرد معتاد مصرف ماده‌ی مخدر خود را به طور ناگهانی کنار می‌گذارد، بدن او علائمی از خود نشان می‌دهد که می‌تواند فعالیت‌های روزانه‌ی او را مختل کند. شدت بروز این علائم بستگی به میزان مصرف فرد دارد. هر کسی تجربه‌ی متفاوتی از این روش دارد، زیرا ترک مواد بستگی به نوع ماده و شدت اعتیاد دارد.

  در سم زدایی از داروهایی استفاده می‌شود که به فرد اجازه می‌دهند سختی کمتری در طول فرایند بکشد. برای بیشتر مواد مخدر، معمولاً چندین رو تا چند ماه طول می‌کشد تا علائم ترک اعتیاد برطرف شود. مدت زمانی که فرد این علائم را نشان می‌دهد به موارد زیادی بستگی دارد که عبارتند از:

  • نوع ماده‌ی مخدر
  • مدت زمان مصرف مواد
  • شدت اعتیاد به ماده‌ی مخدر
  • روش مصرف ماده‌ی مخدر (کشیدن، خوردن، تزریق کردن یا بلعیدن)
  • میزان مواد مصرفی در هربار استفاده
  • سابقه ی خانوادگی
  • ژنتیک
  • شرایط جسمی
  • شرایط روانی.

  آیا میتوان در منزل سم‌ زدایی کرد؟

  سم‌زدایی در منزل ممکن است سبب مرگ شود. در صورتی که این فرایند تحت نظر پزشک صورت نگیرد، می‌تواند سبب تسنج، دهیدراتاسیون یا از دست دادن آب بدن و شوک شود. اگر انتخاب فرد سم‌زدایی باشد، چه در خانه و چه در مرکز و کمپ ترک اعتیاد، حضور تیم متخصص و کادر درمان ضروری است.